Əmək, istirahət və xəyallar – XX-XXI əsrlər Azərbaycan rəngkarlığı Muzeyi: sərgi açılışı

0
496

Əmək, istirahət və xəyallar: 1960-1980-ci illər Azərbaycan ustadlarının gözləri ilə
XX-XXI əsrlər Azərbaycan rəngkarlığı Muzeyi
Bayıl qəsəbəsi / Dövlət Bayrağı Meydanı
26 may 2018 – 6 yanvar 2019

YARAT Müasir İncəsənət Məkanı ilk dəfə olaraq XX-XXI əsrlər Azərbaycan rəngkarlığı Muzeyində, Azərbaycanın aparıcı rəssamlarının Mikayıl Abdullayev, Rasim Babayev, Səttar Bəhlulzadə, Gennadi Brijatyuk, Nadir Əbdürrəhmanov, Kamal Əhməd, Ucal Haqverdiyev, İqor Juk, Cavad Mircavadov, Böyükağa Mirzəzadə, Əşrəf Murad, Toğrul Nərimanbəyov, Nadir Qasımov, Eldar Qurban, Maral Rəhmanzadə, Altay Sadıqzadə, Oqtay Sadıqzadə, Tahir Salahov, Xalidə Səfərova, Mahmud Tağıyev, Tağı Tağıyev, Fərhad Xəlilov və Qəyyur Yunusun əsərlərini təqdim edir.

Bu sərgidə Azərbaycanın sovet dövrünün təsviri incəsənətinin ən vacib mərhələsini müəyyən etmiş Azərbaycanın korifey rəssamlarının əsərləri nümayiş olunur. 1953-cü ildə İosif Stalinin ölümündən sonra, Sovet İttifaqını özünüifadə azadlığının yeni dalğası bürüdü və ilk olaraq bundan rəssamlar yararlandılar. Öz dövrlərinin birdən-birə iki mühüm sərgisinin (1956-cı ildə A.S. Puşkin adına Dövlət Təsviri İncəsənət Muzeyində Pablo Pikassonun əsərlərinin nümayişi və 1958-ci ildə sovet auditoriyasına ilk dəfə abstraksionist-ekspressionist rəssamların əsərlərinin təqdim edildiyi Amerika Milli Sərgisi) təsirindən vəcdə gələn və ilhamlanan Azərbaycan rəssamlarının yeni nəsli, rəssamlıq sənətində yeni istiqamət qurmağa başladılar. Sosialist realizminin doqmatik göstərişlərindən kənara çıxmaqla, onlar öz fərdi, büsbütün tanınan və müəyyən edilən üslublarını, işləyib hazırladılar. Bu üslub, açıq tonların tətbiqinə görə unikal olmaqla yanaşı, obyektlərin əks etdirilməsinə görə cəsarətliliyi, yaxmaların qətiyyəti, impasto gücü və folklor elementlərinin istifadəsi ilə fərqlənirdi.

Belə ki, Tahir Salahov kimi aparıcı rəssamlar, xətlər ifadəliyinin və təsvirin emosionallığının təsirini artırmaq üçün, realizm texnikasını gücləndirib və məşhur “Sərt üslubu” formalaşdırdıqları halda, digərləri büsbütün realizmdən imtina etdilər. Cavad Mircavadovun arxasınca gedərək, rəssamlar rənglərin cəsarətli uyğunluğunu və həm forma, həm də məzmununa görə son dərəcə laylı texnika tətbiq etməyə başladılar. Mövcud vəziyyətlə bağlı öz narazılıqlarını ifadə etmək istəyən bu rəssamlar, birlikdə Abşeron koloristlər məktəbini yaradaraq, tez-tez öz əsərlərinə şərq simvolları və xalq nağılları dilindən istifadə etməklə, zəruri, dünyəvi motivləri daxil edirdilər. Digərləri isə, Böyükağa Mirzəzadə və Maral Rəhmanzadə, yeni aşkarlıq və tərəqqi dövrünü əks etdirməklə, ölkə həyatında dəyişikliklərin realist ötürülməsi ilə bağlı texnikalarını daha da səlisləşdirdilər.

Bəs bu qədər fərqli üslublar və dünya görüşləri arasında necə istiqamətlənmək olar? Səttar Bəhlulzadə və Toğrul Nərimanbəyov kimi fərqli rəssamları nə birləşdirir? Bu ekspozisiyada, “mülayim havası” dövrünün 1960-cı illərindən başlayaraq 1980-ci illərinin sonlarında baş verən yenidənqurmaya qədər davam edən müddətdə Azərbaycan rəssamlarını daha çox cəlb edən üç məşhur mövzu müşahidə olunur. “Əmək, istirahət və xəyallar” sərgisi, incəsənət vasitəsilə yenidən analiz edilmiş, yenidən mənalandırılmış və yenidən təsvir edilmiş sovet reallıqları ilə qurulmuş həyatı əks etdirir. Bu sərgi, XX əsrin Azərbaycan rəssamlığının əQızıl dövrünün” ustad rəssamlarının yaradıcılığının müzakirəsi, təhlili və qiymətləndirilməsinə yeni nəzər nöqtəsini təqdim edir. Bu, bir anlığa ustad rəssamların yaşadığı dünyaya səyahət etmək və onları cuşa gətirən düşüncələr və fantaziyaları görmək üçün dəvətdir.

Kurator: Suad Qarayeva-Maleki
Araşdırmaçı: Fərəh Ələkbərli

YARAT haqqında
YARAT Müasir İncəsənət Məkanı qeyri-kommersiya təşkilatı Aida Mahmudova tərəfindən 2011-ci ildə təsis edilib, Azərbaycanın paytaxtı Bakıda yerləşir. YARAT (Azərbaycan dilində “yaratmaq” mənasını bildirir) müasir incəsənət sahəsində fəaliyyət göstərir və Qafqaz, Mərkəzi Asiya, habelə ətraf regionlarda yaradıcılıq təcrübəsi, araşdırma, düşüncə və təhsil üzrə şəbəkənin yaradılması ilə bağlı öz üzərində uzunmüddətli öhdəlik götürüb.
2015-ci ilin oktyabrında, YARAT, Bakıda, qədim İçərişəhərdə, münasib və dinamik məkan olan ARTIM Layihə Məkanını təsis etdi. ARTIM (Azərbaycan dilində “tərəqqi” mənasını bildirir) – açıq müsabiqə vasitəsilə seçilən, Azərbaycanın perspektivli incəsənət peşəkarları və rezidentura proqramında iştirak edən beynəlxalq rəssamların eksperimental təcrübələri və yeni əsərlərini nümayiş etdirir. Hər il ARTIM Layihə Məkanında bir çox kiçik miqyaslı layihələr və “ARTIM LAB” proqramı keçirilir. Bu proqram, gənc rəssamların seminarlarda iştirak etməsinə, gündəlik emalatxana təcrübələrinə cəlb olunmasına, yeni ideyalar və əsərlər yaratmasına imkan verir.

Əsası 2016-cı ildə qoyulmuş YARAT Rezidentura Proqramı, müxtəlif sahələr üzrə açıq, tədqiqat əsaslı, təcrübəli Azərbaycan rəssamları və regionumuzu “kəşf” etməkdə maraqlı olan əcnəbi rəssamlar üçün nəzərdə tutulmuşdur. Bu proqram üç ay ərzində iştirakçılara öz əsərlərini hazırlamağa və çoxsaylı rəssamlar, kuratorlar və kolleksiyaçılar ilə dialoq aparmağa imkan yaradır. Rezidentura proqramı çərçivəsində, YARAT Emalatxanalarının məkanında il ərzində 6 beynəlxalq və 4 yerli rəssam iştirak edir. Proqramın sonunda hazırlanmış sənət əsərləri ARTIM Layihə Məkanında nümayiş olunur.
Yarandığı gündən təhsil layihələri YARAT-ın fəaliyyətlərinin əsas məqsədini təşkil edir. YARAT, müxtəlif kurslar, seminarlar, mühazirələr, film nümayişləri, festivallar, ədəbiyyat və teatr klubları, habelə ailəvi həftə sonlarının daxil olduğu peşəkar ictimai proqramlar ilə, bütün yaş kateqoriyalarına aid geniş auditoriya ilə təmasda olmağa çalışır, ictimai proqramlar, həmçinin icmaların qurulmasını və müasir incəsənətin təbliğini fəal şəkildə həyata keçirir.

XX-XXI əsrlər Azərbaycan rəngkarlığı Muzeyi haqqında

Dövlət Bayrağı Meydanının ərazisində yerləşən muzey Heydər Əliyev Fondu tərəfindən təsis edilib. Muzeyin təntənəli açılışı 2015-ci ilin iyun ayında, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyevanın iştirakı ilə baş tutub. Burada həm tanınmış, həm də nisbətən az tanınan rəssamların Milli Rəsm Qalereyası və Müasir İncəsənət Muzeyi kimi dövlət kolleksiyalarından götürülmüş əsərləri təqdim edilir. 2018-ci ilin əvvəlindən, YARAT Müasir İncəsənət Məkanına bu il ərzində müxtəlif kolleksiyalardan olan əsərlər ilə silsilə sərgilər keçirmək və tədbirlər proqramını təşkil etmək səlahiyyətləri verilib.

Media və təsvirləri üçün əlaqə:
Hökumə Kərimova
Telefon: +99 450 2746744
E-poçt: [email protected]

___________
Труд, отдых и мечты: 1960–1980-е глазами азербайджанских Мастеров
Музей Живописи Азербайджана XX-XXI веков
Площадь Государственного Флага
26 мая 2018г. – 6 января 2019г.

Пространство современного искусства YARAT впервые представляет в Музее Живописи Азербайджана XX-XXI веков работы ведущих азербайджанских живописцев Микаилa Абдуллаевa, Расимa Бабаевa, Саттарa Бахлулзаде, Геннадия Брижатюка, Надира Абдурахманова, Кямала Ахмеда, Уджала Хагвердиева, Игоря Жука, Джавада Мирджавадова, Беюкаги Мирзазаде, Ашрафа Мурада, Тогрула Нариманбекова, Надира Гасымова, Эльдара Гурбана, Марал Рахманзаде, Алтая Садыгзаде, Огтая Садыгзаде, Тахира Салахова, Халиды Сафаровой, Махмуда Тагиева, Таги Тагиева, Фархада Халилова и Гейюра Юнуса.

Эта выставка собрала вместе работы корифеев азербайджанской живописи, чье творчество определило ключевой период в изобразительном искусстве Азербайджана советской эпохи. После смерти Иосифа Сталина в 1953 году по Советскому Союзу прокатилась новая волна свободы самовыражения, и первыми выигравшими от этого оказались художники. Огромное влияние ну художников того времени оказали две важнейшие выставки – выставка произведений Пабло Пикассо в Государственном музее изобразительных искусств имени А.С Пушкина в 1956 году и Американская национальная выставка 1958 года, где советской публике впервые были показаны работы абстракционистов-экспрессионистов. Именно в этот период новое поколение азербайджанских художников возвестило о новом направлении в живописи. Отойдя от догматичных предписаний социалистического реализма, они выработали свою характерную стилистику, уникальную по применению светлых тонов, смелую в отображении объектов, отличающуюся уверенностью мазков, силой импасто и использованием элементов фольклора.

В то время как некоторые художники, такие как Тахир Салахов, для усиления выразительности линий и эмоциональности изображения форсировали технику реализма и сформировали знаменитый «Суровый стиль», другие полностью отказались от реализма. Следуя за Джавадом Мирджавадовым, они стали применять смелые сочетания цветов и слоистую технику. Желая выразить свое недовольство существующим положением, эти художники, сформировавшие Абшеронскую школу колористов, часто вводили в свои работы базовые, земные мотивы с использованием языка восточных символов и народных сказок. А третьи, такие как Беюкага Мирзазаде и Марал Рахманзаде, оттачивали свою технику реалистичной передачи перемен в жизни страны, изображая новую эру открытости и прогресса.

Как же ориентироваться среди столь различающихся стилей и мировоззрений? Что объединяет таких разных художников, как Саттар Бахлулзаде и Тогрул Нариманбеков? В данной экспозиции прослеживаются три популярные темы, больше всего занимавшие азербайджанских художников в период с оттепели 1960-х годов и вплоть до перестройки конца 1980-х. Выставка «Труд, отдых и мечты» отображает пребывание в советских реалиях в дефрагментированном, переработанном и переосмысленном через искусство виде. Она предлагает новый взгляд на творчество мастеров Золотого периода азербайджанской живописи XX века. Это – приглашение на миг окунуться в мир, в котором они жили, и познакомиться с идеями, которые двигали ими.

Куратор: Суад Гараева-Малеки
Исследователь: Фарах Алекберли

О YARAT

Некоммерческая организация Пространство Современного Искусства YARAT, учрежденная в 2011 году Аидой Махмудовой, располагается в столице Азербайджана Баку. YARAT (от слова «yaratmaq», что в переводе с азербайджанского языка означает «творить») принял на себя долгосрочные обязательства по созданию центра активности в сфере искусства и образовательно-исследовательской деятельности на Кавказе, в Центральной Азии и прилегающем регионе.
Центр Современного Искусства YARAT, Проектное Пространство ARTIM, Галерея YAY, Мастерские YARAT, обширные образовательные и общественные проекты являются составными частями Пространства Современного Искусства YARAT. Центр Искусства YARAT открылся в марте 2015 года и является основным выставочным пространством организации. Центр YARAT, расположенный в бывшем штабе военного флота советского периода на площади 2000 м2, является культурным центром регионального масштаба и пространством для выставочных и образовательных проектов. В программу выставок включены новые работы художников, анализирующих данный регион. Сотрудничая с известными художниками международного уровня, центр организует их выставки, и одновременно с этим поддерживает художников из разных регионов Азербайджана, предоставляя им возможность представить свои работы.
В октябре 2015 года YARAT учредил в Старом Городе публичную и экспериментальную площадку Проектное Пространство ARTIM. ARTIM (что на азербайджанском означает «прогресс») – демонстрирует экспериментальный опыт и новые произведения перспективных молодых профессионалов в сфере искусства, а также иностранных художников-участников программы резидентуры. В течении года в Проектном пространстве ARTIM проводятся проекты разного масштаба и действует программа ARTIM LAB. Эта программа позволяет молодым художникам участвовать в семинарах, накапливать опыт в мастерских, генерируя идеи и создавая новые произведения.
Учрежденная в 2016 году YARAT Программа Резидентуры ориентирована на азербайджанских художников, открытых для нового опыта, и иностранных художников, которые стремятся «открыть для себя» регион. Программа позволяет участникам в течение трех месяцев создавать работы, связанные с регионом, находясь в постоянном диалоге с местными художниками, кураторами и коллекционерами. Участниками программы резидентуры в течение года могут стать 6 международных и 4 местных художника. Произведения, подготовленные в результате программы резидентуры, выставляются в Проектном Пространстве ARTIM.
С момента своего создания образовательные проекты являются основой деятельности YARAT. Посредством образовательной программы, включающей различные курсы, семинары, лекции, кинопоказы, фестивали, литературные и театральные вечера, а также мастер-классы для всей семьи, YARAT стремится заинтересовать максимально широкую аудиторию, активно формируя арт-сообщества и пропагандируя современное искусство.

О Музее Живописи Азербайджана ХХ-ХХI веков

Музей, расположенный на территории Площади Государственного флага, создан Фондом Гейдара Алиева. Музей был торжественно открыт в июне 2015 года Президентом Азербайджанской Республики Ильхамом Алиевым и первой леди Мехрибан Алиевой. Здесь представлены работы как знаменитых, так и менее известных азербайджанских живописцев, полученные из государственных собраний, таких как Национальная картинная галерея и Музей современного искусства. С начала 2018 года YARAT облечен полномочиями провести серию выставок с работами из разных коллекций и организовать общественную программу мероприятий на этот год.

Контакты для обращений по вопросам прессы и изображений:
Хокума Керимова
Телефон: +99 450 2746744
Э-мейл: [email protected]

___________
Labour, Leisure and Dreams: 1960s-1980s Through the Eyes of Azerbaijani Masters
Museum of Azerbaijani Painting of the XX-XXI Centuries
Bayil District / National Flag Square
26 May 2018 – 6 January 2019

YARAT Contemporary Art Space presents an exhibition of works by leading Azerbaijani painters Mikayil Abdullayev, Rasim Babayev, Sattar Bahlulzade, Gennady Brijatyuk, Nadir Abdurahmanov, Kamal Ahmed, Ujal Hagverdiyev, Igor Zhuk, Javad Mirjavadov, Boyukagha Mirzazade, Ashraf Murad, Toghrul Narimanbekov, Nadir Gasimov, Eldar Gurban, Maral Rahmanzade, Altay Sadigzade, Ogtay Sadigzade, Tahir Salahov, Khalida Safarova, Mahmud Taghiyev, Taghi Taghiyev, Farhad Khalilov, Gayyur Yunus at the Museum of XX-XXI Century Azerbaijani Painting.

This exhibition brings together works by leading Azerbaijani painters who together defined a key period in Azeri Soviet art. After the death of Stalin in 1953, there was a new wave of freedom of expression across the Soviet Union and the artists were the first to benefit. Having been suddenly exposed to two pivotal shows of the time, the 1956 Picasso exhibition at the Pushkin Museum and the American National Exhibition in 1958, which for the first time showed works by Abstract Expressionists to the Soviet public, the new generation of Azeri artists heralded a new direction in painting. Away from the dogmatic prescriptions of Socialist Realism they developed their own distinct styles, unique in terms of their use of bright color, daring subject matter, bold brushstrokes, heavy impasto, and adoption of folklore elements.

While some artists, such as Tahir Salahov, pushed the technique of Realism, to add more expressive lines and emotive renderings, forming the famous Severe Style, others abandoned it altogether. Led by Mirjavad Mirjavadov they adopted a bold palette and a heavily layered technique both in form and content. Often adding basic, earthly materials to their works these artists, who together founded the Absheron School of Colourists, used a language often borrowed from Oriental symbolism and folk-tales to express their discontent with the status quo. Still others, such as Boyukagha Mirzazade and Maral Rahmanzade, perfected their technique of realistic depictions of the changing lifestyle around them portraying a new era of openness and progress.

How does one navigate such distinct styles and worldviews? What brings together such different artists as Sattar Bahlulzade and Toghrul Narimanbekov? This exhibition follows three popular themes largely preoccupying Azerbaijani painters in the period between the thaw of 1960s up until the perestroika at the end of 1980s. Labour, Leisure and Dreams suggests an existence structured by the Soviet realities, yet deconstructed, repurposed and re-imagined through art. It proposes a new vantage point to view, analyse and appreciate the masters of the Golden Period in Azerbaijani painting of the 20th century. It is an invitation to momentarily enter the world that they inhabited and to envision the ideas and fantasies that moved them.

Curator: Suad Garayeva-Maleki
Research: Farah Alakbarli

About YARAT

YARAT is an artist-founded, not-for-profit art organisation based in Baku, Azerbaijan, established by Aida Mahmudova in 2011. YARAT (which means ‘create’ in Azerbaijani) is dedicated to contemporary art with a long-term commitment to creating a hub for artistic practice, research, thinking and education in the Caucasus, Central Asia and surrounding region.

YARAT comprises YARAT Art Centre, ARTIM Project Space, YARAT Studios, YAY Gallery and an extended educational and public programme. YARAT Art Centre, a 2000m² converted Soviet-era naval building, opened in March 2015 and is the organisation’s main exhibition space. The exhibition programme features new commissions by artists responding to the region. It supports and provides access to artists from the region, while engaging and introducing established, international artists.

In October 2015, YARAT opened ARTIM, a central, accessible and dynamic space in Baku’s Old City. ARTIM (meaning ‘progress’ in Azerbaijani) shows experimental practices and new work by emerging Azeri art professionals (selected through open call) and the international artists from the residency programme. It features multiple small-scale projects each year and hosts ARTIM LAB, a programme enabling young artists to engage in workshops and daily studio practice to generate new ideas and works.

In 2016 YARAT launched a renewed residency programme. Aimed at developing young Azerbaijani voices and emerging international artists, the focus is on new, innovative practices and artists with an interest in the region. The residency programme hosts 6 international and 4 local artists a year at YARAT Studios’ spaces.

Education has been at the heart of YARAT’s activities since its creation. With a dedicated public programme that includes courses, workshops, lectures, screenings, festivals, literature and theatre clubs and family weekends, YARAT aims to give access to broad audiences of all ages. The public programme invests proactively in building communities and nurturing a wider understanding of, and participation in, contemporary art.

About the Museum of Azerbaijani Painting of the XX-XXI Centuries

Situated near National Flag Square, the Museum of XX-XXI Century Azerbaijani Painting was founded by the Heydar Aliyev Foundation. The Museum was inaugurated in June 2015 by the President of Azerbaijan, Ilham Aliyev and the First Lady Mehriban Aliyeva. It presents works by both prominent and lesser-known Azerbaijani painters from State Collections, such as the National Picture Gallery and the Museum of Modern Art. From 2018 onwards YARAT was commissioned to present a series of exhibitions with the works from the collection and to organize a public programme of events running throughout the year.

For media and image enquiries please contact:
Hokuma Karimova
Telephone: +99 450 2746744
Email: [email protected]